Three Ways to Become A Deeper Thinker

Three Ways to Become A Deeper ThinkerThree Ways to Become A Deeper ThinkerThree Ways to Become A Deeper ThinkerThree Ways to Become A Deeper ThinkerThree Ways to Become A Deeper ThinkerThree Ways to Become A Deeper ThinkerThree Ways to Become A Deeper Thinker

Three Ways to Become A Deeper Thinker

We generally resist the work involved with this kind of right-brain insight because confronting big problems that are difficult to resolve is uncomfortable.

What is the sound of one hand clapping?

You may have encountered this cryptic question at some point. It is a koan, or riddle, devised by the 18th-century Zen Buddhist master Hakuin Ekaku. Such paradoxical questions have been used for centuries to train young monks, who were instructed to meditate on and debate them. This was intended to be taxing work that could induce maddening frustration—but there was a method to it too. The novitiates were not meant to articulate tidy answers; they were supposed to acquire, through mental struggle, a deeper understanding of the question itself—for this was the path to enlightenment.

You don’t have to be training to become a Buddhist monk to realize the value of hard questions without clear answers. Wrestling with a koan of your own—such as Why am I alive? or For what would I give my life?—can be a way to improve your emotional health and grow as a person. You might resist doing so because life’s fundamental riddles are uncomfortable to contemplate, and the world gives you every opportunity to avoid them. But when you enter the mysterious world of unanswerable questions, you will surely grow as a person and change for the better.

The questions that matter most to us are typically those least likely to have clear answers. If you ask me, “Why do you love your wife?” I will struggle to answer convincingly.

I know I do, but the reasons seem impossible to articulate. Anything I say (“Because she is good to me”) will utterly miss the point and trivialize the relationship. Indeed, the fact that fairly trivial questions are easy to answer with clarity is no coincidence. (“How do I get to the supermarket?” Two right turns, then a left.) The celebrated psychotherapist Carl Jung considered this ease-of-answering test a way of understanding what matters most.

“The greatest and most important problems of life are all fundamentally insoluble,” he wrote in 1931.

We might call life’s unanswerable riddles “right-brain questions.” Neuroscientists interested in the hemispheric lateralization of the brain—how each side undertakes different functions—have shown that when people use deep understanding and intuition, as opposed to analytical method, to gain insight into problems, a burst of high-frequency, or gamma-band, activity appears in the right temporal lobe, corresponding with a change of blood flow in the right anterior superior temporal gyrus. This observation is consistent with the hypothesis of the British neuroscientist Iain McGilchrist, who has argued that people primarily use the right side of the brain when they ponder questions about life’s meaning.

We generally resist the work involved with this kind of right-brain insight because confronting big problems that are difficult to resolve is uncomfortable.

As some research shows, knotty life questions without clear answers can evoke a dark mood without any clear biological explanation. This can be particularly difficult for adolescents, pondering for the first time big questions about fate and death, emptiness and meaninglessness, guilt and condemnation.

You might conclude that, for the sake of your well-being, you should steer clear of such contemplation. But you’d be mistaken, in much the same way as you’d be mistaken in avoiding exercise because working out involves bodily discomfort. To begin with, sitting with issues of life, death, and love requires us to admit the limits of our understanding—to say “I don’t know.” Researchers have demonstrated in experiments that people are highly averse to giving this response, but doing so is a sign of cognitive health. It seems reasonable to extrapolate that learning to make this admission more easily could be a good way to improve your cognitive health.

Even an “I don’t know” response can lead to a deeper, if unstated, understanding—with important benefits. In 2012, for example, two psychologists asked a sample of young adults how often they considered questions such as “Do you ever reflect on your purpose in life?” and “Do you ever think about the human spirit or what happens to life after death?”.

They found that the people who spent more time on these questions tended to score higher than their peers on a variety of measures defined as spiritual intelligence, critical existential thinking, sense of life’s meaning, curiosity, and well-being. That certainly sounds like cognitive health to me.

Taking the evidence all together, I’d propose a hypothesis that, as a society, we have become spiritually flabby and psychically out of shape because we haven’t been getting in the reps on challenging existential questions. As much research has documented, anxiety and depression have been exploding in the United States, especially among young adults. I believe that this is not because we’re thinking too much about the hard questions of life, but too little. As I’ve discussed previously, we pass our hours and days hypnotized by the trivia injected into our lives via our tech devices, and are less willing to delve into deeper matters. The elevated levels of sadness and fear are, I believe, at least in part the result of our philosophically sedentary lifestyle. Like the benefits of hard exercise, the short-term discomfort of big questions is necessary to avoid the long-term ill-health that comes from avoiding these questions.

To address this problem, I’d like to see a revolution in existential thinking, a craze for pondering life’s mysteries. Social entrepreneurs could establish reading rooms and debating clubs in every city. Philosophers could become as popular as the hottest fitness influencers.

That’s my fantasy, anyway. But short of its becoming a reality, I can suggest a routine you can follow.

  • Schedule your mental workout.

If you go to the gym, you probably do so at a planned time, involving particular exercises. And there are certain things you don’t do while working out—eating pizza, taking a nap. You can use similar principles for your mental fitness. Choose a period of time each day—say, 30 minutes—that you can dedicate to weighing tough questions of real importance. First, ban all devices and allow no distractions; then figure out in advance what existential or spiritual challenges you plan to consider. You can use a paragraph or two of philosophy or scripture to focus your mind on a specific question, break it down, and improve your understanding.

In Tibetan Buddhism, this method is called analytical meditation, and similar practices exist in other traditions. As you may find in your initial weeks at the gym, the exercise is hard at first and tempting to abandon. But with discipline, the habit becomes easier, then pleasant, then indispensable.

For many years, I have actually combined the two practices: Right after my morning hour in the gym, I’ll spend the next half-hour (usually 6:30–7 a.m.) in meditation. At this point, I can’t imagine starting my day any other way.

  • Go for a long walk.

For some people, a good alternative is a long walk alone, without devices, as a way to give room to your right-brain questions. Philosophers have long advocated this technique—Immanuel Kant was reputedly such a regular walker, to aid his deep thinking, that neighbors set their watches by his passing. Research has shown that walking naturally stimulates creative thinking and facilitates the ability to focus without being distracted. I like to prescribe this practice—again, ideally in the early morning—to my students, especially if they have been feeling a sense of meaninglessness.

  • Invite boredom.

One effect of our screen-centered culture is that we’re never truly bored. This might sound great, like a quality-of-life enhancement. But it isn’t. Experiencing boredom is crucial for abstract reasoning and insight, because it helps stimulate the brain’s default-mode network, the set of brain regions that becomes active when the outside world does not impinge on our mind’s attention.

Neuroscientists have shown that such activity is vital for accessing high-level meaning. For this reason, building periods of boredom into our life really matters, because they no longer occur spontaneously. A good way to do this is to run errands and make short trips without taking your phone. At first, you will still feel the reflex to reach for it every few seconds.

But fairly quickly, you will start to experience your default-mode network sparking up again, perhaps for the first time in a long time. In a deep cognitive sense, boredom is productive.

A decade ago, after a lengthy trip to India, I took a series of long walks to ponder unanswerable questions. Among other ones, I considered the question posed by the koan that opened this essay: What is the sound of one hand clapping? I aimed not to find an answer, but to gain a greater understanding of the question—which I hoped might help explain other mysteries of my life.

Over a few weeks, I came to comprehend that the sound of one hand clapping is an illusion. The hand’s movement mimics clapping, but the only way to make the illusion a reality is to add a second hand. The sound of one hand clapping can be imagined, but the clap doesn’t exist until another hand is present. With that realization, I recognized the koan’s question as a way to understand the Buddhist doctrine of emptiness, which says that no individual thing or person has any intrinsic existence, but exists only relationally, dependent on everything else. The concept of an individual nature is, like one hand clapping, an illusion.

On further reflection, this illuminated for me another ineffable mystery, one that I mentioned earlier: why I love my wife. By myself, I am the one hand clapping, an illusion of a human. I come fully into personhood only when I am completed by the presence of my mate. She is, for me, on the other hand, creating the sound that is our life.

Bản dịch

Ba Cách Để Trở Thành Người Suy Nghĩ Sâu Sắc Hơn

Chúng ta thường tránh né công việc liên quan đến những nhận thức của não phải vì đối diện với những vấn đề lớn, khó giải quyết khiến chúng ta cảm thấy không thoải mái.

Âm thanh của một bàn tay vỗ là gì?

Có thể bạn đã từng gặp câu hỏi huyền bí này. Đây là một câu đố, hay koan, do thiền sư Hakuin Ekaku, người Nhật Bản thế kỷ 18, sáng tạo ra. Những câu hỏi nghịch lý như vậy đã được sử dụng suốt nhiều thế kỷ để huấn luyện các tu sĩ trẻ, những người được yêu cầu thiền và tranh luận về chúng. Đây là một công việc khó khăn có thể gây ra sự bực bội đến điên cuồng—nhưng cũng có một phương pháp phía sau nó. Các tu sĩ mới không cần phải đưa ra câu trả lời rõ ràng; họ phải đạt được, qua sự đấu tranh trí tuệ, một sự hiểu biết sâu sắc hơn về chính câu hỏi—bởi vì đó là con đường dẫn đến giác ngộ.

Bạn không cần phải huấn luyện để trở thành một tu sĩ Phật giáo mới nhận ra giá trị của những câu hỏi khó mà không có câu trả lời rõ ràng. Đối diện với một koan của riêng bạn—như "Tại sao tôi sống?" hay "Vì điều gì tôi sẽ hy sinh mạng sống?"—có thể là một cách để cải thiện sức khỏe cảm xúc và trưởng thành hơn trong cuộc sống. Bạn có thể chống lại việc làm như vậy vì những câu đố cơ bản của cuộc sống khiến bạn cảm thấy không thoải mái khi suy ngẫm, và thế giới này tạo mọi cơ hội để bạn tránh chúng. Nhưng khi bạn bước vào thế giới huyền bí của những câu hỏi không thể trả lời, bạn chắc chắn sẽ trưởng thành hơn và thay đổi theo hướng tích cực.

Những câu hỏi quan trọng nhất đối với chúng ta thường là những câu ít có khả năng có câu trả lời rõ ràng nhất. Nếu bạn hỏi tôi, "Tại sao bạn yêu vợ của bạn?" tôi sẽ rất khó để trả lời một cách thuyết phục.

Tôi biết tôi yêu, nhưng lý do dường như không thể diễn đạt được. Bất kỳ điều gì tôi nói ("Vì cô ấy đối xử tốt với tôi") sẽ hoàn toàn không đi vào trọng tâm và làm giảm giá trị của mối quan hệ. Thật vậy, thực tế là những câu hỏi khá tầm thường lại dễ trả lời rõ ràng là điều không phải ngẫu nhiên. (“Làm sao để đến siêu thị?” Hai lần rẽ phải, rồi một lần rẽ trái.) Nhà trị liệu tâm lý nổi tiếng Carl Jung đã coi việc trả lời dễ dàng như một bài kiểm tra để hiểu những gì quan trọng nhất.

“Những vấn đề lớn nhất và quan trọng nhất của cuộc sống đều cơ bản là không thể giải quyết,” ông viết vào năm 1931.

Chúng ta có thể gọi những câu đố không thể trả lời của cuộc sống là “câu hỏi của não phải.” Các nhà khoa học thần kinh quan tâm đến sự phân công chức năng giữa hai bán cầu não—cách mỗi bên thực hiện những chức năng khác nhau—đã chỉ ra rằng khi con người sử dụng sự hiểu biết sâu sắc và trực giác thay vì phương pháp phân tích để hiểu những vấn đề, một đợt hoạt động tần số cao, hay gamma-band, xuất hiện ở thùy thái dương phải, tương ứng với sự thay đổi dòng máu trong gyrus thái dương trước trên bên phải. Quan sát này nhất quán với giả thuyết của nhà thần kinh học người Anh Iain McGilchrist, người cho rằng con người chủ yếu sử dụng bên phải của não khi suy nghĩ về ý nghĩa của cuộc sống.

Chúng ta thường tránh công việc liên quan đến những nhận thức của não phải vì việc đối diện với những vấn đề lớn khó giải quyết khiến chúng ta cảm thấy không thoải mái.

Như một số nghiên cứu chỉ ra, những câu hỏi khó khăn về cuộc sống mà không có câu trả lời rõ ràng có thể gây ra tâm trạng u ám mà không có bất kỳ giải thích sinh học rõ ràng nào. Điều này đặc biệt khó khăn đối với thanh thiếu niên, những người lần đầu tiên suy nghĩ về các câu hỏi lớn về định mệnh và cái chết, sự trống rỗng và vô nghĩa, tội lỗi và sự lên án.

Bạn có thể kết luận rằng, vì sức khỏe tinh thần của mình, bạn nên tránh né những suy ngẫm như vậy. Nhưng bạn sẽ nhầm, giống như bạn sẽ nhầm khi tránh tập thể dục vì việc tập luyện có sự không thoải mái về thể chất. Đầu tiên, đối mặt với những vấn đề về cuộc sống, cái chết và tình yêu đòi hỏi chúng ta phải thừa nhận giới hạn trong sự hiểu biết của mình—phải nói “Tôi không biết.” Các nhà nghiên cứu đã chứng minh trong các thí nghiệm rằng con người rất ghét phải đưa ra câu trả lời này, nhưng làm như vậy là dấu hiệu của sức khỏe nhận thức tốt. Có vẻ hợp lý khi suy ra rằng việc học cách thừa nhận điều này dễ dàng hơn có thể là một cách tốt để cải thiện sức khỏe nhận thức của bạn.

Ngay cả một câu trả lời “Tôi không biết” cũng có thể dẫn đến một sự hiểu biết sâu sắc hơn, mặc dù không được nói rõ—với những lợi ích quan trọng. Ví dụ, vào năm 2012, hai nhà tâm lý học đã hỏi một nhóm người trưởng thành trẻ tuổi rằng họ có suy nghĩ về những câu hỏi như “Bạn có bao giờ suy nghĩ về mục đích sống của mình không?” và “Bạn có bao giờ nghĩ về tinh thần con người hoặc những gì xảy ra với cuộc sống sau cái chết?”

Họ phát hiện ra rằng những người dành nhiều thời gian suy nghĩ về những câu hỏi này có xu hướng đạt điểm cao hơn các đồng trang lứa trong các đo lường về trí thông minh tinh thần, tư duy về sự tồn tại, ý nghĩa cuộc sống, sự tò mò và sức khỏe tinh thần. Điều đó chắc chắn nghe giống như sức khỏe nhận thức với tôi.

Tổng hợp các bằng chứng lại, tôi đề xuất một giả thuyết rằng, như một xã hội, chúng ta đã trở nên tinh thần yếu đuối và thiếu sức khỏe tâm lý vì chúng ta không dành thời gian đủ để suy nghĩ về những câu hỏi tồn tại đầy thử thách. Như nhiều nghiên cứu đã chứng minh, lo âu và trầm cảm đang gia tăng ở Hoa Kỳ, đặc biệt là ở những người trưởng thành trẻ tuổi. Tôi tin rằng điều này không phải vì chúng ta suy nghĩ quá nhiều về những câu hỏi khó của cuộc sống, mà là quá ít. Như tôi đã thảo luận trước đây, chúng ta đã dành hàng giờ, ngày tháng của mình trong trạng thái mê hoặc bởi những thứ tầm thường mà công nghệ đưa vào cuộc sống của chúng ta, và ít sẵn sàng khám phá những vấn đề sâu sắc hơn. Mức độ buồn bã và sợ hãi tăng lên, tôi tin, ít nhất một phần là kết quả của lối sống thiếu triết lý của chúng ta. Giống như lợi ích của việc tập thể dục khó khăn, sự không thoải mái ngắn hạn của những câu hỏi lớn là cần thiết để tránh bệnh tật lâu dài đến từ việc tránh né những câu hỏi này.

Để giải quyết vấn đề này, tôi muốn thấy một cuộc cách mạng trong tư duy tồn tại, một cơn sốt suy nghĩ về những bí ẩn của cuộc sống. Các nhà khởi nghiệp xã hội có thể thành lập các phòng đọc sách và câu lạc bộ tranh luận ở mỗi thành phố. Các nhà triết học có thể trở nên nổi tiếng như những người ảnh hưởng thể dục hot nhất.

Đó là ước mơ của tôi, dù chưa trở thành hiện thực, tôi vẫn có thể gợi ý một thói quen mà bạn có thể làm theo.

  • Lên lịch cho bài tập trí óc của bạn.

Nếu bạn đến phòng tập, có lẽ bạn đến vào một thời gian đã được lên kế hoạch, với những bài tập cụ thể. Và có những điều bạn không làm khi tập thể dục—ăn pizza, ngủ trưa. Bạn có thể áp dụng các nguyên tắc tương tự cho việc rèn luyện trí óc của mình. Chọn một khoảng thời gian mỗi ngày—ví dụ, 30 phút—mà bạn có thể dành để cân nhắc những câu hỏi khó khăn thực sự quan trọng. Đầu tiên, cấm tất cả các thiết bị và không cho phép bất kỳ sự xao nhãng nào; sau đó, xác định trước những thử thách về tồn tại hay tinh thần mà bạn dự định sẽ suy nghĩ. Bạn có thể dùng một đoạn văn hoặc hai của triết học hay kinh điển để tập trung tâm trí vào một câu hỏi cụ thể, phân tích nó và nâng cao sự hiểu biết của bạn.

Trong Phật giáo Tây Tạng, phương pháp này được gọi là thiền phân tích, và các thực hành tương tự tồn tại trong các truyền thống khác. Như bạn có thể thấy trong những tuần đầu tiên ở phòng gym, việc luyện tập rất khó khăn và dễ bỏ cuộc. Nhưng với kỷ luật, thói quen sẽ trở nên dễ dàng hơn, sau đó thú vị hơn, rồi trở thành điều không thể thiếu.

Trong nhiều năm, tôi thực sự kết hợp cả hai thói quen này: Ngay sau một giờ sáng tập ở phòng gym, tôi sẽ dành nửa giờ tiếp theo (thường là 6:30-7 sáng) để thiền. Đến lúc này, tôi không thể tưởng tượng bắt đầu ngày mới theo cách khác.

  • Đi bộ dài.

Đối với một số người, một lựa chọn thay thế tốt là đi bộ dài một mình, không có thiết bị, như một cách để dành không gian cho những câu hỏi của não phải. Các triết gia đã lâu dài khuyên dùng kỹ thuật này—Immanuel Kant được cho là một người đi bộ rất đều đặn, giúp suy nghĩ sâu sắc, đến mức hàng xóm của ông căn giờ theo lúc ông đi qua. Nghiên cứu đã chỉ ra rằng đi bộ tự nhiên kích thích suy nghĩ sáng tạo và giúp tăng khả năng tập trung mà không bị phân tâm. Tôi thích khuyên học viên của mình—lý tưởng nhất là vào sáng sớm—thực hành phương pháp này, đặc biệt nếu họ cảm thấy một sự thiếu ý nghĩa trong cuộc sống.

  • Mời sự nhàm chán.

Một tác dụng của nền văn hóa tập trung vào màn hình của chúng ta là chúng ta không bao giờ thực sự cảm thấy nhàm chán. Điều này nghe có vẻ tuyệt vời, như một sự cải thiện chất lượng cuộc sống. Nhưng thực ra không phải vậy. Trải nghiệm sự nhàm chán là rất quan trọng đối với lý luận trừu tượng và sự hiểu biết, bởi vì nó giúp kích hoạt mạng lưới mặc định của não, tập hợp các khu vực của não hoạt động khi thế giới bên ngoài không làm phiền sự chú ý của tâm trí chúng ta.

Các nhà khoa học thần kinh đã chỉ ra rằng hoạt động này rất quan trọng để tiếp cận ý nghĩa cấp cao. Vì lý do này, việc xây dựng những khoảng thời gian nhàm chán vào cuộc sống của chúng ta thật sự quan trọng, bởi vì chúng không còn xảy ra tự nhiên nữa. Một cách tốt để làm điều này là chạy việc vặt và đi những chuyến ngắn mà không mang điện thoại. Ban đầu, bạn vẫn sẽ cảm thấy phản xạ muốn lấy điện thoại mỗi vài giây.

Nhưng khá nhanh chóng, bạn sẽ bắt đầu cảm nhận mạng lưới mặc định của mình lại được kích hoạt, có thể là lần đầu tiên sau một thời gian dài. Trong một giác độ nhận thức sâu sắc, sự nhàm chán là có lợi.

Một thập kỷ trước, sau một chuyến đi dài đến Ấn Độ, tôi đã thực hiện một loạt các cuộc đi bộ dài để suy nghĩ về những câu hỏi không thể trả lời. Trong số các câu hỏi đó, tôi đã cân nhắc câu hỏi mà mở đầu bài viết này: Âm thanh của một bàn tay vỗ là gì? Tôi không nhằm tìm ra câu trả lời, mà muốn có được một sự hiểu biết sâu sắc hơn về câu hỏi—điều này tôi hy vọng có thể giúp giải thích những bí ẩn khác trong cuộc sống của tôi.

Qua vài tuần, tôi nhận ra rằng âm thanh của một bàn tay vỗ là một ảo giác. Chuyển động của bàn tay bắt chước tiếng vỗ, nhưng chỉ có thể biến ảo giác thành hiện thực khi có bàn tay thứ hai. Âm thanh của một bàn tay vỗ có thể tưởng tượng, nhưng cái vỗ không tồn tại cho đến khi có một bàn tay khác xuất hiện. Với sự nhận thức này, tôi nhận ra rằng câu hỏi của koan là cách để hiểu giáo lý Phật giáo về sự trống rỗng, nói rằng không có vật thể hay con người nào có sự tồn tại nội tại, mà chỉ tồn tại phụ thuộc vào mọi thứ khác. Khái niệm về bản chất cá nhân là, giống như một bàn tay vỗ, một ảo giác.

Sau khi suy nghĩ thêm, điều này giúp tôi nhận thức một bí ẩn khác không thể diễn tả, mà tôi đã đề cập trước đây: tại sao tôi yêu vợ mình. Một mình tôi là một bàn tay vỗ, một ảo giác của một con người. Tôi chỉ thực sự trở thành người khi tôi được hoàn thiện bởi sự hiện diện của bạn đời. Cô ấy đối với tôi, là bàn tay khác, tạo ra âm thanh của cuộc sống của chúng tôi.

 

Từ vựng nổi bật

Dưới đây là danh sách từ vựng bạn cần nắm rõ để hiểu nội dung bài đọc: 

Từ vựng

Phiên âm

Từ loại

Nghĩa

cryptic

/ˈkrɪp.tɪk/

(a)

khó hiểu, bí ẩn

riddle

/ˈrɪd.əl/

(n)

câu đố

paradoxical

/ˌpær.əˈdɒk.sɪ.kəl/

(a)

nghịch lý, trái ngược

meditate on sth

/ˈmed.ɪ.teɪt/

(phr.v)

suy ngẫm sâu sắc về điều gì

taxing

/ˈtæk.sɪŋ/

(a)

khó khăn, đòi hỏi nhiều nỗ lực

induce

/ɪnˈdjuːs/

(v)

gây ra, khiến cho

maddening

/ˈmæd.ən.ɪŋ/

(a)

làm phát điên, điên tiết

novitiate

/nəˈvɪʃ.i.ət/

(n)

người mới tu (sư tập sự)

articulate

/ɑːˈtɪk.jə.leɪt/

(v)

diễn đạt rõ ràng

contemplate

/ˈkɒn.təm.pleɪt/

(v)

suy ngẫm

convincingly

/kənˈvɪn.sɪŋ.li/

(adv)

một cách thuyết phục

trivialize

/ˈtrɪv.i.ə.laɪz/

(v)

làm cho tầm thường hóa

insoluble

/ɪnˈsɒl.jə.bəl/

(a)

không thể giải quyết

lateralization

/ˌlæt.ər.ə.laɪˈzeɪ.ʃən/

(n)

sự phân chia chức năng hai bán cầu não

intuition

/ˌɪn.tʃuˈɪʃ.ən/

(n)

trực giác

hypothesis

/haɪˈpɒθ.ə.sɪs/

(n)

giả thuyết

knotty

/ˈnɒt.i/

(a)

rắc rối, phức tạp

evoke

/ɪˈvəʊk/

(v)

gợi lên

condemnation

/ˌkɒn.dəmˈneɪ.ʃən/

(n)

sự lên án

steer clear of sth

/stɪə(r) klɪə(r)/

(i)

tránh xa điều gì

extrapolate

/ɪkˈstræp.ə.leɪt/

(v)

suy diễn, suy luận

unstated

/ʌnˈsteɪ.tɪd/

(a)

không được nói rõ ra

reflect on

/rɪˈflekt ɒn/

(phr.v)

suy ngẫm về

spiritually flabby

/ˈflæb.i/

(phr.)

uể oải về mặt tinh thần

existential

/ˌeɡ.zɪˈsten.ʃəl/

(a)

liên quan đến sự tồn tại

hypnotized

/ˈhɪp.nə.taɪzd/

(a)

bị thôi miên

delve into

/delv ˈɪn.tuː/

(phr.v)

đào sâu vào

sedentary

/ˈsed.ən.tər.i/

(a)

ít vận động, thụ động

discomfort

/dɪsˈkʌm.fət/

(n)

sự khó chịu

ill-health

/ˌɪlˈhelθ/

(n)

tình trạng sức khỏe kém

pondering

/ˈpɒn.dər.ɪŋ/

(v)

suy ngẫm

scripture

/ˈskrɪp.tʃər/

(n)

kinh sách

indispensable

/ˌɪn.dɪˈspen.sə.bəl/

(a)

không thể thiếu được

prescribe

/prɪˈskraɪb/

(v)

khuyên dùng, kê đơn

screen-centered

/skriːn ˈsen.təd/

(a)

tập trung vào màn hình

impinge on

/ɪmˈpɪndʒ ɒn/

(phr.v)

ảnh hưởng, tác động tiêu cực lên

spontaneously

/spɒnˈteɪ.ni.əs.li/

(adv)

một cách tự phát

reflex

/ˈriː.fleks/

(n)

phản xạ

spark up

/spɑːk ʌp/

(phr. v)

khơi dậy, kích hoạt

ponder

/ˈpɒn.dər/

(v)

suy ngẫm, cân nhắc sâu

comprehend

/ˌkɒm.prɪˈhend/

(v)

hiểu thấu đáo

illusion

/ɪˈluː.ʒən/

(n)

ảo tưởng

mimic

/ˈmɪm.ɪk/

(v)

bắt chước

doctrine

/ˈdɒk.trɪn/

(n)

học thuyết

intrinsic

/ɪnˈtrɪn.zɪk/

(a)

thuộc về bản chất

relationally

/rɪˈleɪ.ʃən.əl.i/

(adv)

một cách tương quan, phụ thuộc vào mối quan hệ

ineffable

/ɪˈnef.ə.bəl/

(a)

không thể diễn tả bằng lời

personhood

/ˈpɜː.sən.hʊd/

(n)

nhân cách, trạng thái là một con người